Özçelik, yaptığı açıklamada, turizm sezonunun başlaması ve artan sıcaklıklarla birlikte Bodrum’un içme suyu kullanma suyu ve sulama suyu açısından oldukça kritik bir döneme doğru girdiğini söyledi.

Mumcular Barajı’nda doluluk oranının yüzde 17 civarında olduğunu ifade eden Özçelik, geçen yıl bu oranın yüzde 48’lerde olduğunu ifade etti.

Bodrum’a içme suyu sağlayan diğer Geyik Barajı’ndaki doluluk oranının da yüzde 58’ler civarında olduğunu aktaran Özçelik, “Geçtiğimiz yıl bu oran yüzde 49’lar civarındaydı. Geyik Barajı’ndaki bu iyileşmenin en önemli nedenlerinden biri Milas Ovası’na sulama suyu temin eden ve Milas içme suyu temin eden Akgedik Barajı’nın devreye alınması. Bu dönem içerisinde Geyik Barajı’nın da bakım ve onarıma alınması da önemli etmek bunda.” dedi.

İçme suyu iletim hattı patlamalarının devam ettiğine dikkati çeken Özçelik, bayram öncesinde ve bayram sırasında Bodrum’un çok önemli bir kısmında farklı noktalarında su kesintileri yaşandığını vurguladı.

Sorunun çözümü için somut bir adımın atılmadığını belirten Özçelik, şunları söyledi:

“Sorunun çözümü için iki önemli husus tartışılıyor. Turgutreis deniz suyu arıtma tesisinin inşa edilerek devreye alınması ve Ekinanbarı’ndaki yarı tuzlu suyun Mumcular Baraj Gölü Havzası’na aktarılarak buradan şehre verilmesi. Durumun hassasiyetinin çok da iyi anlaşılmadığını düşünüyorum. Bir içme suyu ve sulama suyu rezervuarına tuzlu deniz suyunun doğrudan deşarjı kabul edilebilir bir durum değil. Tuzlu deniz suyunun kullanılabilmesi için üç önemli faktörden söz edebiliriz. Maliyet, çıkan atıkların düzgün ve çevreye zarar vermeden bertaraf ve arıtılmış suyun gerekli mineral seviyesini eriştirerek insan sağlığı açısından tehdit olmayacak bir değere eriştirilmesi.”

Özçelik, tüm bu süreçlerin yüksek maliyet ve yoğun yüksek teknoloji gerektirdiğini ifade ederek, “Kayıp kaçakları minimize edecek, çevre ve insan sağlığı açısından ve su kalitesini de yüksek tutarak maliyetleri minimize edecek çözümlerin bir bütün olarak değerlendirilmesi gerekiyor.” değerlendirmesinde bulundu.

Doç. Dr. Özçelik’ten Bodrum’a su sağlayan Mumcular Barajı’na “kaliteli çözüm” getirilmesi çağrısı yazısı ilk önce Dalaman Gazetesi üzerinde ortaya çıktı.

Bodrum’un içme suyu kaynakları yetersiz

MUSKİ ekipleri tarafından Bodrum’da yapılan araştırmalara göre Yarımada’nın mevcut suyunun 332 bin 640 kişiye yetebileceği, ancak yılın yaklaşık 6 ayında bu bölgede nüfusun 700 bin ila 1 Milyon kişi dolaylarında olduğu ortaya konuldu. Bölgede yapılan araştırmalara göre 2017 yılında 164 bin 158 olan yerleşik Bodrum nüfusu 2022 yılında 192 bin 964’e ulaştı. Türkiye genelinde yüzde 3,8 olan nüfus artış oranı Bodrum’da ise yüzde 17,55 olarak tespit edildi. Bu nüfus artışına oranla ise 2017 yılında Bodrum’da 13,18 Milyon m3 su kullanılırken, 2022 yılında ise bu rakam 17,15 milyon m3 su kullanıldı. MUSKİ Genel Müdürlüğünün verilerine göre son 5 yıldaki tüketim artış ortalaması Bodrum’da her yıl 914 bin m3 artıyor.

Nüfusa bağlı su kullanımının sürekli artmasının yanı sıra, Bodrum’daki suyun yetersiz olması da dikkat çekiyor. Bodrum’da 2023 yılında yapılan hesaplamalara göre 44,42 milyon m3 su ihtiyacı varken, Geyik, Mumcular Barajları ve yeraltı su kaynaklarından alınan su miktarı sadece 29,50 Milyon m3 olarak tespit edildi.

Yapılan bu hesaplamalara göre ise Bodrum’da 14,92 Milyon m3 su açığı bulunuyor. Bunun yanı sıra İklim değişikliği nedeniyle meydana gelen kuraklık barajların su seviyelerinin düşmesine yeraltı su kaynaklarının da çekilmesine sebep oluyor. Bu da yılın her günü Yarımada’ya aynı miktarda su verilmesini engelliyor.

Hat patlakları büyük su kaybı ve kesintilere neden oluyor

2011 yılında Devlet Su İşleri tarafından yapılan Bodrum ana içme suyu hatlarında meydana gelen aksaklıklar kentin susuzluk yaşamasında önemli bir rol oynuyor. Hatalı boru kullanıldığı bilirkişi tarafından tespit edilen hatlar bugüne kadar yaklaşık 3 bin defa patlarken bu hatların yeteri miktarda suyu taşıyamadığı ortaya çıktı. MUSKİ ekipleri tarafından yapılan teknik incelemede boruların birçok noktada basınca dayanamadığı tespit edildi. Bu patlaklar önemli su kesintilerine neden oluyor.

Büyükşehir bu sorunların çözümü için önemli projeler hazırladı

Muğla Büyükşehir Belediyesi Bodrum’da tespitini yaptığı içme suyu problemlerinin ortadan kaldırılması önemli çözüm önerileri hazırladı. Özellikle bu kapsamda Geyik Barajının Elektrik üretim A.Ş’den satın alınarak buradaki baraj suyunun tamamen Bodrum’a içme suyu olarak aktarılması projesi öne çıkıyor. Geyik Barajının kamu yararına kamulaştırılması çalışmalarına başlanırken MUSKİ Genel Müdürlüğü tarafından hukuki ve resmi prosedürlerin hızlandırıldığı öğrenildi.

Büyükşehir Belediyesi tarafından hazırlanan bir diğer çalışma ise Mumcular Barajı civarında bulunan derelerin buraya yönlendirilmesi ve tarımsal sulamanın arıtma deşarj suyundan karşılanması projesi. Bu projeye göre öncelikle Mumcular’da bulunan atıksu arıtma tesisinin kapasitesi arttırılarak burada mevzuata uygun arıtılan su tarımsal sulama için kullanılacak. Böylelikle Mumcular Barajından alınan su tarımsal sulamada için değil içme ve kullanma suyu olarak kullanılacak. Mumcular Barajı etrafındaki tüm derelerin bu bölgeye akması sağlanarak baraj doldurulacak ve yeni bir baraj yapılıncaya kadar Mumcular Barajı tam kapasite ile kullanılabilecek.

‘Sel Kapanı Projesi’ ile hem su baskınlarının önüne geçilecek, hem de yağmur suyu biriktirilecek

Bodrum’da bir diğer ek içme suyu projesi ise “Sel Kapanı” projesi olacak. Buna göre Yalıkavak ve Turgutreis Mahallelerinde yapılacak 4 veya 5 sel kapanı ile su burada tutulacak, böylelikle hem su baskınlarının önüne geçilecek hem de su biriktirilecek. Yapılan hesaplamalarda ise bu proje ile yılda en az 2 milyon m3 ilave su sağlanacak.

DSİ hatlarının su taşıma kapasitesini arttıracak çalışma içinde hazırlık yapan ekipler bu kapsamda İslamhaneleri-Turgutreis bölgelerinde bar düzenlemeleri yapıyor. Çalışma ile hattın su taşıma kapasitesi saniyede 936 litre su sağlanırken bu su saniyede 1178 litreye yükselecek. Ayrıca bu bölgelerde düzenlemeler kapsamında 2 bin 300 metre hat değişimi yapılıyor. 68 Milyon TL yatırımla hayata geçirilen bu proje ile basınç kaynaklı patlakların önüne geçiliyor.

Bodrum’un yıllık su açığı 15 milyon metreküp yazısı ilk önce Dalaman Gazetesi üzerinde ortaya çıktı.